เมื่อวันที่ 8 มิถุนายน 2557 การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย จัดสัมมนา เปิดมุมมอง ท่องเที่ยวไทย ภายใต้ Theme ‘ท่องเที่ยวไทย ใจเย็นไว้และมองไปข้างหน้า’ การสัมมนาในวันนั้น มีหัวข้อ ‘ทำสักอย่างกับมวลมหาแฟนคลับศิลปินไทยในต่างแดน (Keep Calm and Follow T-Pop)’ โดยมีวิทยากร 3 ท่าน คือ คุณบรรจง ปิสัญธนะกูล ผู้กำกับภาพยนตร์เรื่องกวนมึนโฮ และ พี่มาก...พระโขนง คุณรสสุคนธ์ กองเกตุ ครูสอนการแสดงจากค่ายหนัง GTH และคุณณฤดี คริสธานินทร์ จากบริษัท ยูเรก้า คอนซัลติ้ง จำกัด 

 

กองบรรณาธิการ ได้จัดทำสรุปสาระสำคัญการสัมมนาของวิทยากรทั้ง 3 ท่านโดยสังเขป ดังนี้  

มวลมหาแฟนคลับมาจากไหน ในสาขาภาพยนตร์ ภาพยนตร์ไทยที่เริ่มไปฉายในประเทศเพื่อนบ้านจะมีแนวเดียว คือ แนวสยองขวัญ เช่น นางนาก และ ชัตเตอร์กดติดวิญญาณ ในอดีตจะไปเฉพาะในประเทศเพื่อนบ้านใกล้ๆ แต่หลังจากที่มีหนังสยองขวัญ คำว่า Thai Horror เริ่มดัง หนังผีที่ดัง คนจะไม่คลั่งไคล้ดารา แต่จะชอบและนิยมเกี่ยวกับพล็อตเรื่อง

ในเวลาต่อมา ภาพยนตร์ที่เริ่มสร้างสีสันเป็นเรื่องแรกๆ คือ รักแห่งสยาม ซึ่งในประเทศจีน แม้ภาพยนตร์ เรื่องนี้จะไม่ได้ฉายอย่างถูกต้องในโรงหนัง ก็ยังได้รับความนิยมมาก หลังจาก รักแห่งสยาม ภาพยนตร์ไทยที่สร้าง ชื่อเสียง คือ กวนมึนโฮ และ สิ่งเล็กๆ ที่เรียกว่ารัก โดยเฉพาะเรื่องสิ่งเล็กๆ ที่เรียกว่ารัก จะมีคนที่คลั่งมาริโอ้ เมาเร่อ มากๆ และอีกเรื่อง คือ Suck Seed ห่วยขั้นเทพ จากทั้ง 3 เรื่อง จะเกิดกลุ่มคนที่บ้าหนังไทยมากๆ โดยเฉพาะที่อินโดนีเซีย ทั้งๆ ที่ไปฉายในเครือที่เล็กมาก กระแสความชอบทำให้เกิดเว็บไซต์ และเดินทางมาเมืองไทยเพื่อถ่ายรูป หน้าบริษัท GTH

ดาราไทยที่มีแฟนคลับมากมาย เช่น ป้อง-ณวัฒน์ มาริโอ้ เมาเร่อ ติ๊นา (จากหนังเรื่อง Yes or No) แฟนคลับที่เกิดขึ้นเกิดจากตัวงาน ตัวหนัง และเกิดจากความบังเอิญ แฟนคลับเกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ ไม่มีการสนับสนุนอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง

ตัวอย่างละครเรื่องสงครามนางฟ้าที่ฉายในประเทศจีน มีการรีรันละครเรื่องนี้เกิน 20 ครั้ง หรือหนังเรื่องสิ่งเล็กๆ ที่เรียกว่ารัก ได้เข้าฉายในโรงหนังอย่างถูกต้องเป็น 100 โรง อุตสาหกรรมบันเทิงควรเป็นอุตสาหกรรมหลักในการทำให้ประเทศไทยก้าวไปข้างหน้า ภาพยนตร์ คือ การสื่อสารผ่านอารมณ์ ซึ่งมีลักษณะที่เป็นสากลมากๆ

กรณีศึกษาจากต่างประเทศ
ในต่างประเทศ เช่น เกาหลี จะมีการทำงานอย่างเป็นระบบ มีการสั่งงานในทุกขั้นตอน โดยกำหนดเป็นเป้าหมายนโยบายของประเทศ ยกตัวอย่าง เช่น กำหนดนโยบายให้ประเทศเกาหลีเป็น Hub ของอุตสาหกรรมบันเทิง ตัวอย่างในอดีตที่น่าจะใช้เป็นกรณีอ้างอิงได้ คือ สหรัฐอเมริกา ใช้ เจมส์ ดีน เพื่อโปรโมตกางเกงยีนส์ และพื้นที่เป้าหมายคือญี่ปุ่น วัตถุประสงค์คือต้องการให้ญี่ปุ่น ถอดกิโมโน และเปลี่ยนมานุ่งยีนส์ กลยุทธ์นี้คือกลยุทธ์ในการใช้อุตสาหกรรมบันเทิง และสหรัฐอเมริกาทำได้สำเร็จ

ในกรณีเกาหลี มีการวางแผนเกี่ยวกับอุตสาหกรรมบันเทิงมาเป็นสิบปี เด็กเกาหลีหน้าไม่สวย เกาหลีจึงส่งแพทย์ไปเรียนด้านศัลยกรรมโดยตรง เพื่อมาปิดจุดอ่อน และจุดแข็งของเกาหลี คือ คน ซึ่งมีวินัยและมีมาตรฐาน มีการพัฒนาตัวเองสูงมาก สถาบันที่ฝึกนักร้องเกาหลี ฝึกเพียง 1 เพลงใช้เวลาฝึก 6 เดือน ทั้งร้อง เต้น ในขณะที่ประเทศไทย 10 เพลงใช้เวลาเพียงเดือนเดียว

จุดแข็งประเทศไทย
จุดแข็งประเทศไทยมีมาก เช่น หนังผี ความงมงาย และความตลกแบบไทย หรือ Thai Humor ตัวอย่างที่ชัดเจนคือภาพยนตร์โฆษณาของ ธนญชัย ศรศรีวิชัย ซึ่งดังมาก หนังที่ธนญชัยกำกับ เช่น งานโฆษณาของ ไทยประกันชีวิต ที่ญี่ปุ่นเอาไปออกถึงขั้นว่าเอาไปเปิดเพื่อดูว่าใครร้องไห้เร็วกว่า

สิ่งที่เกาหลีอ่อนมาก คือ มีการผลักดันที่แรงมาก แต่ Content ยังไม่ถึง แต่สำหรับไทย Content แข็งแรงมาก แต่ยังไม่มีการผลักดันอย่างเป็นระบบและบูรณาการ สิ่งสำคัญอีกเรื่องคือการให้ความรู้ทั้งคนทำและคนดู ต้องยกระดับไปด้วยกัน ทำให้คนไทยเห็นคุณค่าของคนไทยเป็นเรื่องสำคัญมาก อย่างกรณีที่ญี่ปุ่น หนังโฆษณาจะไม่มีการอนุญาตให้นักแสดงต่างชาติมาแสดงเป็นตัวเอก แต่สำหรับของไทยเราใช้ลูกครึ่ง ใช้นักแสดงต่างชาติ เราทำทุกอย่างที่ให้เราเกลียดตัวเองมากที่สุด กรณีสีผิวก็พยายามส่งสัญญาณว่าต้องผิวขาว

จุดสำคัญที่สุด คือ การกำหนดกลยุทธ์จากฝ่ายนโยบาย ให้คนไทยเคารพความเป็นไทย เคารพตัวของเราเอง เคารพในสิ่งที่เราเป็น ทั้งเรื่องความตลกและหน้าตาผิวพรรณ อีกประเด็นหนึ่งคือให้คนไทยเป็นคนรู้จริง รู้ลึก

การใช้ประโยชน์จากมวลมหาแฟนคลับ ประเทศแถบ South East Asia หนังเรื่อง พี่มาก...พระโขนง ดังมากในประเทศเวียดนาม พม่า กัมพูชา ฉาย 2-3 เดือน ดังนั้น จึงเกิด คำถามว่า ทำอย่างไรจะพัฒนาให้เป็นทรัพย์สินของประเทศไทย กรณี บ้านพี่มากที่อัมพวา น่าจะเก็บเป็นสถานที่ท่องเที่ยว แต่ถ้าเก็บไว้ จะเกิด ค่าใช้จ่ายที่ตามมาอีกมาก เนื่องจากเป็นที่ที่เช่าจากชาวบ้าน สุดท้ายก็ ต้องรื้อไป และชาวต่างชาติก็มาถามว่า ฉากนี้อยู่ที่ไหน

หากจะใช้หนังเรื่อง พี่มาก...พระโขนง ผูกโยงกับการท่องเที่ยว อัมพวา มีความเป็นไปได้ที่จะเสนอแพ็คเกจเที่ยวอัมพวาตามรอยพี่มาก และสามารถจะสร้าง Story อื่นๆ ตามมา


ภาพ Dark ในไทย ทำไงดี
หนังเรื่อง Bangkok Dangerous จะฉายภาพ เผยแพร่ภาพมุม Dark นั้น เราปฏิเสธไม่ได้ เป็น Perception ที่ชาวต่างชาติมีต่อประเทศไทย ซึ่งจะเกี่ยวข้องกับโสเภณีและยาเสพติด ไทยปฏิเสธไม่ได้ ประเด็นที่จะขอชวนคิดคือผู้ชมที่ดูหนังเรื่อง Hang Over ดูแล้วอยากมาเที่ยวเมืองไทยหรือไม่ อย่าไปแคร์ เรื่องภาพลักษณ์ แต่สิ่งที่ต้องทำคือการทำให้มันถูกต้อง

กรณี Lady GAGA เที่ยวเมืองไทยและกล่าวถึงโรเล็กซ์ปลอม หรือ Rihanna พูดเรื่องเซ็กซ์โชว์ ตอนมาภูเก็ต เรื่องเหล่านี้เป็นเรื่องจริง ปฏิเสธไม่ได้ สิ่งที่ต้องแก้คือแก้ที่ภายในของไทย โดยปรับปรุง ให้ถูกต้อง ไม่ต้องสนใจเรื่อง Perception

อนาคตหนังไทย
ไม่ต้องหวังถึงการเทียบเท่าเกาหลี แต่หวังเพียงให้รัฐบาลสามารถกำจัดแผ่นผี ถ้าดำเนินการได้ ประเทศไทยน่าจะมีหนังไทยที่มีคุณภาพดีๆ จำนวนมาก


เรื่อง : กองบรรณาธิการ