บทบรรณาธิการ

Day of Unplugging
วันถอดปลั๊กไฟ

วันหยุดธรรมดา

          วันที่เขียนบทบรรณาธิการชิ้นนี้ เป็นวันอาทิตย์ที่ 23 มีนาคม 2557 เป็นวันหยุดธรรมดาที่ไม่ธรรมดา เพราะฉันตั้งใจไปงาน Let’s Read Let’s Travel ที่ TK Park  จัดขึ้น ตั้งใจไปฟังการพูดคุยของสองสาว แวววรรณ-วรรณแวว หงษ์วิวัฒน์ เรื่องการเดินทางด้วยรถไฟจากลอนดอนถึงกรุงเทพฯ สองสาวอวยพรตัวเองว่า  Wish Us Luck ขอให้เราโชคดี

 

            ภูมิภาคที่เป็นแรงผลักสำคัญที่ทำให้การท่องเที่ยวไทยเติบโตได้ดีคือกลุ่มตลาดเอเชียตะวันออก (+28%) ได้แก่จีนญี่ปุ่นและเกาหลีใต้และกลุ่มตลาดอาเซียน (+18%) ได้แก่มาเลเซียสิงคโปร์สปป. ลาวเวียดนามและกัมพูชารองลงมาคือ  กลุ่มตลาดยุโรป (+12%) และอเมริกา (+8%) แม้ยังคงประสบวิกฤติเศรษฐกิจที่ยืดเยื้อแต่ยังสามารถรักษาระดับอัตราการเติบโตได้  โดยมีแรงขับเคลื่อนที่ดีจากตลาดรัสเซียกลุ่มประเทศยุโรปตะวันออก CIS สหรัฐอเมริกาและกลุ่มประเทศละตินอเมริกาอาทิบราซิลอาร์เจนตินานอกจากนี้ประเทศไทยยังรักษาระดับอัตราการเติบโตทางด้านจำนวนนักท่องเที่ยวสูงกว่าอัตราการเติบโตของภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิกที่คาดว่าจะเติบโตอยู่ที่ร้อยละ 6 (UNWTO, ฉบับเดือนธันวาคม 2556)

          ในปี พ.ศ. 2558 ประเทศสมาชิกอาเซียนทั้ง 10 ประเทศ จะก้าวเข้าสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน หรือ ASEAN Economic Community (AEC) จะส่งผลให้ภูมิภาคอาเซียนกลายเป็นกลุ่มเศรษฐกิจขนาดใหญ่  ที่มีอำนาจต่อรองทางด้านการค้า/เศรษฐกิจ ในเวทีการค้าโลกมากขึ้น สำหรับด้านการท่องเที่ยว การเปิดเสรีอาเซียนเป็นสิ่งที่ผู้เกี่ยวข้องต้องมีการปรับตัว เพื่อรองรับกับการที่ตลาดการท่องเที่ยวขยายตัว เพิ่มขึ้น โดยการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ในฐานะองค์กรภาครัฐที่มีบทบาทในการขับเคลื่อนอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของประเทศ ก็พร้อมที่จะสนับสนุนในการส่งเสริมอุตสาหกรรมท่องเที่ยวเพื่อเปิดรับกับโอกาสต่างๆ ที่มาพร้อมกับการเปิดเสรีอาเซียนนี้

ข้อควรคิดจากงาน ILTM 2013 ณ เมืองกาน
การท่องเที่ยวแบบหรูหรา (Luxury Tourism)  เป็นรูปแบบการท่องเที่ยวที่ได้รับความนิยมเพิ่มมากขึ้น ทั้งจากนักท่องเที่ยวในภูมิภาคต่างๆ  ทั่วโลก และจากผู้ประกอบการธุรกิจท่องเที่ยว ที่ให้ความสำคัญกับลูกค้าในกลุ่มนี้เพิ่มมากขึ้น การท่องเที่ยวแบบหรูหราในปัจจุบันแพร่หลายออกไปในวงกว้าง จุดหมายปลายทางของ นักท่องเที่ยวในกลุ่มนี้ไม่ได้กระจุกตัวอยู่เพียง เมืองหลักในยุโรปเหมือนในอดีต ประเทศในทวีปเอเชียและอเมริกาใต้ได้กลายมาเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของจุดหมายปลายทางที่นักท่องเที่ยวปรารถนาจะไปเยือน

Euromonitor International ได้ทำการสำรวจ แนวโน้มผู้บริโภคทั่วโลกในปี 2013 ใน 9 ประเทศคือ บราซิล จีน ฝรั่งเศส เยอรมนี อินเดีย ญี่ปุ่น รัสเซีย สหราชอาณาจักร และสหรัฐอเมริกา โดยมีกลุ่มตัวอย่างในการสำรวจออนไลน์ 16,000 ราย มีผลสรุปดังนี้

          เรื่องยุ่งยากใจประการสำคัญ ในการเดินทางไปต่างประเทศแต่ละครั้ง คือเรื่องการซื้อของฝากสำหรับคนที่รออยู่ทางบ้าน

          โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เมื่อในกำหนดการเดินทางได้ระบุ ถึงการแวะพักช้อปปิ้งตามแฟคตอรี่ เอาท์เล็ต, แหล่งช้อปปิ้ง ราคาประหยัด, ไล่ไปถึงแหล่งช้อปปิ้งระดับไฮโซ ที่มีชื่อเสียง ของประเทศนั้นๆ สิ่งที่จะตามมาแน่ๆ คือลิสต์ของซื้อฝาก หรือไม่ก็ของฝากซื้อแบบยาวเหยียด ที่คาดหวังว่าจะซื้อได้ในราคาที่ถูกกว่าในเมืองไทย

ในปี 2013 ที่ผ่านมา อุตสาหกรรมท่องเที่ยวได้พิสูจน์ว่ายังคงเป็นอุตสาหกรรมหลักที่มีส่วนสำคัญในการเติบโตของเศรษฐกิจโลก อย่างไรก็ตาม ในแหล่งท่องเที่ยวสำคัญได้เผชิญกับปัญหาภายในประเทศทั้งปัญหาความรุนแรงที่มีผลมาจากการเมืองและภัยพิบัติทางธรรมชาติ เช่น ความขัดแย้งในประเทศอียิปต์ที่ส่งผลให้ยอดขายลดลงอีกครั้งตั้งแต่ช่วงใบไม้ร่วง ทั้งนี้เหตุการณ์ในซีเรียก็ส่งผลให้ธุรกิจที่เกี่ยวเนื่องกับการท่องเที่ยวได้รับความเสียหายเกือบทั้งหมด รวมไปถึงเหตุการณ์ความไม่สงบทางการเมืองในประเทศไทยและตุรกีที่อาจจะยังไม่ได้ส่งผลกระทบด้านลบต่อยอดขายอย่างชัดเจน ส่วนตลาดท่องเที่ยวของกรีซได้กลับมาเติบโตเป็นอย่างมากอีกครั้งในปี 2013

ในระหว่างการจัดงานส่งเสริมการขายด้านการท่องเที่ยว  World Travel Market หรือ WTM 2013 ระหว่างวันที่ 4-7 พฤศจิกายน 2556 ณ ศูนย์การประชุม Excel กรุงลอนดอน สหราชอาณาจักร  ได้มีการจัดสัมมนาในหัวข้อที่น่าสนใจมากมาย โดยสรุปสาระสำคัญได้ดังนี้

 

ตามที่ได้เข้าร่วมงาน ILTM 2013 (International Luxury Travel Market 2013) ณ เมืองกาน ประเทศฝรั่งเศสนั้น สามารถสรุปประเด็นจากการเข้าฟังสัมมนา การสังเกตสินค้าที่นำมาเสนอขายและสินค้าของคู่แข่งขัน รวมทั้งการรวบรวมประเด็นในการพูดคุยกับผู้ประกอบการ สามารถสรุปสาระสำคัญได้ดังนี้คือ


เมื่อพูดถึงประเทศไทย  คุณคิดถึงอะไร?

          “ผมชอบคุณภาพในการให้บริการของคนไทย ชอบความมีน้ำใจ ชอบรูปแบบการใช้ชีวิตของคนไทย ชอบความหลากหลายในทุกด้านของประเทศไทย ตั้งแต่เรื่องอาหาร วัฒนธรรม ความเป็นเมืองตากอากาศ ประเทศไทยสามารถตอบสนอง แก่ความต้องการของนักท่องเที่ยวได้ทุกกลุ่ม”  คุณเอริค แห่งสายการบินกาตาร์แอร์เวย์  กล่าวปิดท้าย


แม้จะยังไม่มีการสรุปจำนวนของนักท่องเที่ยวชาวจีนอย่างเป็นทางการสำหรับในช่วงปีที่ผ่านมา  แต่สำหรับผู้คนที่มีวิถีชีวิตอันเป็นปกติโดยทั่วไปในจังหวัดเชียงใหม่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเขตตัวเมืองก็คงตระหนักถึงเรื่องนี้ได้เป็นอย่างดี บรรดาอาตี๋อาหมวยอาเฮียอาเจ๊ ซึ่งเพิ่มขึ้นอย่างมากมายในแทบทุกหัวมุมถนน เป็นสิ่งที่ยืนยันปรากฏการณ์นี้อย่างชัดเจน

1. หลายคนอาจสงสัยว่า ความหรูหรากับความ ‘ยั่งยืน’ (ในความหมายของ Sustainability ที่กำลังเป็นคำ ‘ฮิต’ ของ นักธุรกิจมากมายทั่วโลก) มันไปด้วยกันได้จริงๆ หรือ ?

            ผมคิดว่าคำตอบคือทั้งได้และไม่ได้

            เหตุผลของคำตอบนั้นมีมากมายหลายระดับ อย่างแรกสุดเลยก็คือ เจ้าของกิจการ เช่น รีสอร์ตหรือโรงแรมหรูนั้น มีความ ‘ตั้งใจจริง’ ในการทำให้กิจการของตน ‘ยั่งยืน’ แค่ไหน

                   ความหมายของความหรูรวยมีความน่าสนใจอยู่อย่างหนึ่งคือ มันเป็นคำที่มีความหมายไหลลื่นกลับไปมาระหว่าง เชิงบวกและเชิงลบ ในสมัยก่อนความหรูรวยมากับความหมายที่ดี เนื่องจากความหรูรวยก่อให้เกิดวิทยาการใหม่ๆ หรืออาจจะเรียกได้ว่าวิทยาการใหม่ๆ คือความหรูรวยก็เป็นได้ สมมุติว่า วันหนึ่งเราสามารถคิดประดิษฐ์อะไรขึ้นมาใหม่ได้ จู่ๆ เมืองเมืองหนึ่งมีก๊อกน้ำทั้งๆ ที่เมืองอื่นยังต้องเดินไปตักน้ำในบ่อ  หรือสร้างงานบางอย่างอันวิจิตรยิ่งใหญ่ขึ้นมาที่มีคอนเซ็ปต์ที่คนทั่วไปไม่สามารถทำได้ เราก็อาจเรียกสิ่งนั้นว่ามันคือ ความหรูหราร่ำรวยได้ (ว่าง่ายๆ คือเหมือนเราไปเที่ยว ต่างประเทศแล้วพบว่า เมืองนั้นมีอะไรที่อยู่เหนือกว่าเรา  มีรถไฟฟ้าที่เร็วกว่าเรา มีระบบไฟจราจรที่ไฮเทคกว่าเรา  มีตึกระฟ้าที่สูงกว่าเรา มีอาคารรัฐสภาที่งานออกแบบวิจิตรอลังการกว่าเรา เราก็ล้วนรู้สึกว่าพวกเขาหรูกว่าเรา และรวยกว่าเรา) ซึ่งมันดูเป็นความหมายที่ดีทีเดียว

ทัวร์ปราสาทหิน : ชวนเที่ยว ไม่ชวนทะเลาะ !

“สงคราม คือความเสื่อมโทรม ทางศีลธรรม”

ประธานาธิบดีแฟรงกลิน โรสเวลต์ คำปราศรัยที่นครชิคาโก 5 ตุลาคม พ.ศ. 2480

            นับตั้งแต่การปลุกระดมทางการเมืองเพื่อต่อต้านรัฐบาลครั้งใหญ่ในปี 2551 เป็นต้นมา เรามองปราสาทพระวิหารด้วยทัศนะแบบเดียวก็คือ พระวิหารเป็นจุดพิพาท และจุดพิพาทเช่นนี้เป็นปัญหาทั้งในบริบทของการเมืองไทย ขณะเดียวกันก็เป็นปัญหาของความสัมพันธ์ไทย-กัมพูชาอีกด้วย ซึ่งในช่วงเวลาดังกล่าว  เราแทบจะมองไม่เห็นแง่มุมอย่างอื่นของปราสาทพระวิหารเอาเลย ทั้งๆ ที่ในความเป็นจริงแล้ว ปราสาทพระวิหารเป็นหนึ่งในมรดกทางอารยธรรมที่เก่าแก่ของโลก และอาจจะต้องถือว่าเป็นหนึ่งในสัญลักษณ์ของ ความเป็น ‘ต้นธารอารยธรรม’ ของผู้คนในแถบบ้านเรา และในอีกด้านหนึ่ง สำหรับผู้คนรุ่นหลังแล้ว แหล่งอารยธรรมเช่นปราสาทพระวิหารเป็น ‘จุดดึงดูด’ การท่องเที่ยวที่สำคัญอย่างปฏิเสธไม่ได้